{
  "number": 52,
  "verses": [
    {
      "number": 1,
      "textSV1888": "Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke klederen aan, o Jeruzalem, gij heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
      "text1637": "WAeckt op, waeckt op, [1] treckt uwe sterckte aen, [2] ô Zion, treckt uwe cierlicke kleederen aen, ô Ierusalem, [3] ghy heylige stadt, want [4] in u en sal voortaen geen onbesnedene, nochte onreyne meer comen.",
      "text2026": "Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke kleren aan, o Jeruzalem, u heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "1",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "trek uw sterkte: Dat is, grijp moed; heb courage; zie Jes. 51:17 . Jesaja 51:17 : Waak op, waak op, sta op, Jeruzalem! gij, die gedronken hebt van de hand des HEEREN den beker Zijner grimmigheid; den droesem van den beker der zwijmeling hebt gij gedronken, ja, uitgezogen.",
          "text1637": "D. grijpt eenen moet: hebt couragie. Siet cap. 51. vers 17.",
          "text2026": "trek uw sterkte: Dat is, grijp moed; heb courage; zie Jes. 51:17 . Jesaja 51:17 : Waak op, waak op, sta op, Jeruzalem! u, die gedronken hebt van de hand van JAHWEH de beker Zijn grimmigheid; de droesem van de beker van de zwijmeling hebt u gedronken, ja, uitgezogen."
        },
        {
          "marker": "2",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "o Sion: Dat is, gij burgers en inwoners van het lichamelijke, en voornamelijk van het geestelijke Jeruzalem.",
          "text1637": "D. ghy burgers, ende inwoonders van't lichamelicke, ende voornemelick van't geestelicke Ierusalem.",
          "text2026": "o Sion: Dat is, u burgers en inwoners van het lichamelijke, en voornamelijk van het geestelijke Jeruzalem."
        },
        {
          "marker": "3",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "gij heilige stad: Hebreeuws, gij stad der heiligheid.",
          "text1637": "Hebr. ghy Stadt der heylicheyt.",
          "text2026": "u heilige stad: Hebreeuws, u stad van de heiligheid (עִיר)."
        },
        {
          "marker": "4",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "in u zal: Dat is, gij zult voortaan niet meer door de goddeloze en heidense tirannen, hetzij Babyloniërs of anderen overweldigd worden. Dit is voornamelijk van het hemelse Jeruzalem te verstaan, gelijk Openb. 21:27 . Openbaring 21:27 : En in haar zal niet inkomen iets, dat ontreinigt, en gruwelijkheid doet, en leugen spreekt; maar die geschreven zijn in het boek des levens des Lams.",
          "text1637": "D. ghy en sult voortaen niet meer van de godloose ende heydensche tyrannen, het zy Babyloniers, of andre, overweldicht worden. Dit is principalick van het hemelsche Ierusalem te verstaen, als Apoc. 21.27.",
          "text2026": "in u zal: Dat is, u zult voortaan niet meer door de goddeloze en heidense tirannen, hetzij Babyloniërs of anderen overweldigd worden. Dit is voornamelijk van het hemelse Jeruzalem te verstaan, gelijk Openb. 21:27 . Openbaring 21:27 : En in haar zal niet inkomen iets, dat ontreinigt, en gruwelijkheid doet, en leugen spreekt; maar die geschreven zijn in het boek van het leven van het Lam."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "עוּרִ֥י",
          "strongs": "H5782",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "עוּרִ֛י",
          "strongs": "H5782",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "לִבְשִׁ֥י",
          "strongs": "H3847",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "עֻזֵּ֖/ךְ",
          "strongs": "H5797",
          "morph": "HNcmsc/Sp2fs"
        },
        {
          "woord": "צִיּ֑וֹן",
          "strongs": "H6726",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "לִבְשִׁ֣י",
          "strongs": "H3847",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "בִּגְדֵ֣י",
          "strongs": "H899",
          "morph": "HNcmpc"
        },
        {
          "woord": "תִפְאַרְתֵּ֗/ךְ",
          "strongs": "H8597",
          "morph": "HNcfsc/Sp2fs"
        },
        {
          "woord": "יְרוּשָׁלִַ֨ם֙",
          "strongs": "H3389",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "עִ֣יר",
          "strongs": "H5892",
          "morph": "HNcfsc"
        },
        {
          "woord": "הַ/קֹּ֔דֶשׁ",
          "strongs": "H6944",
          "morph": "HTd/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "כִּ֣י",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "לֹ֥א",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "יוֹסִ֛יף",
          "strongs": "H3254",
          "morph": "HVhi3ms"
        },
        {
          "woord": "יָבֹא",
          "strongs": "H935",
          "morph": "HVqi3ms"
        },
        {
          "woord": "בָ֥/ךְ",
          "strongs": "",
          "morph": "HR/Sp2fs"
        },
        {
          "woord": "ע֖וֹד",
          "strongs": "H5750",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "עָרֵ֥ל",
          "strongs": "H6189",
          "morph": "HAamsa"
        },
        {
          "woord": "וְ/טָמֵֽא",
          "strongs": "H2931",
          "morph": "HC/Aamsa"
        }
      ],
      "text2026_html": "Waak op, waak op,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"1\">1</sup> trek uw sterkte aan,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"2\">2</sup> o Sion! trek uw sierlijke kleren aan, o Jeruzalem,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"3\">3</sup> u heilige stad? want<sup class=\"note-marker\" data-note=\"4\">4</sup> in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
      "textSV1888_html": "Waak op, waak op,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"1\">1</sup> trek uw sterkte aan,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"2\">2</sup> o Sion! trek uw sierlijke klederen aan, o Jeruzalem,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"3\">3</sup> gij heilige stad? want<sup class=\"note-marker\" data-note=\"4\">4</sup> in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
      "text1637_html": "WAeckt op, waeckt op, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"1\">1</sup> treckt uwe sterckte ae<i>n</i>, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"2\">2</sup> ô Zion, treckt uwe cierlicke kleederen aen, ô Ierusalem, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"3\">3</sup> ghy heylige stadt, want <sup class=\"note-marker\" data-note=\"4\">4</sup> in u en sal voortaen geen onbesnedene, nochte onreyne meer comen.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "klederen",
          "new": "kleren",
          "principe": "V68"
        },
        {
          "old": "gij",
          "new": "u",
          "principe": "A1"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 2,
      "textSV1888": "Schud u uit het stof, maak u op, zit neder, o Jeruzalem! maak u los van de banden van uw hals, gij gevangene dochter van Sion!",
      "text1637": "[5] Schuddet u uyt den stof, maeckt u op, sitt neder, ô Ierusalem: [6] maeckt u los [van] de banden uwes hals, ghy gevangene [7] dochter Zions.",
      "text2026": "Schud u uit het stof, maak u op, zit neer, o Jeruzalem! maak u los van de banden van uw hals, u gevangene dochter van Sion!",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "5",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dat is, wees verblijd en draag geen rouw meer.",
          "text1637": "D. weest verblijt, ende en draegt geen rouwe meer.",
          "text2026": "Dat is, wees verblijd en draag geen rouw meer."
        },
        {
          "marker": "6",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "maak u los: Dat is, dien God in heiligheid en gerechtigheid, nu gij verlost zijt uit de handen uwer vijanden. Zie boven Jes. 42:7 ; Luk. 1:74 , 1:75 . Jesaja 42:7 : Om te openen de blinde ogen, om de gebondenen uit te voeren uit de gevangenis, en uit het gevangenhuis, die in duisternis zitten. Lukas 1:74 : Dat wij, verlost zijnde uit de hand onzer vijanden, Hem dienen zouden zonder vreze. Lukas 1:75 : In heiligheid en gerechtigheid voor Hem, al de dagen onzes levens.",
          "text1637": "D. dient Godt in heylicheyt ende gerechticheyt, nu ghy verlost zijt van de handen uwer vyanden. Siet bov. 42.7. Luc. 1.74, 75.",
          "text2026": "maak u los: Dat is, die God in heiligheid en gerechtigheid, nu u verlost bent uit de handen uw vijanden. Zie boven Jes. 42:7 ; Luk. 1:74 , 1:75 . Jesaja 42:7 : Om te openen de blinde ogen, om de gebondenen uit te voeren uit de gevangenis, en uit het gevangenhuis, die in duisternis zitten. Lukas 1:74 : Dat wij, verlost zijnde uit de hand onzer vijanden, Hem dienen zouden zonder vreze. Lukas 1:75 : In heiligheid en gerechtigheid voor Hem, al de dagen van onze leven."
        },
        {
          "marker": "7",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dat is, gij volk van Zion, dat is van Jeruzalem.",
          "text1637": "D. ghy volck van Zion, D. van Ierusalem.",
          "text2026": "Dat is, u volk van Zion, dat is van Jeruzalem."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "הִתְנַעֲרִ֧י",
          "strongs": "H5287",
          "morph": "HVtv2fs"
        },
        {
          "woord": "מֵ/עָפָ֛ר",
          "strongs": "H6083",
          "morph": "HR/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "ק֥וּמִי",
          "strongs": "H6965",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "שְּׁבִ֖י",
          "strongs": "H3427",
          "morph": "HVqv2fs"
        },
        {
          "woord": "יְרֽוּשָׁלִָ֑ם",
          "strongs": "H3389",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "התפתחו",
          "strongs": "H6605",
          "morph": "HVtv2mp"
        },
        {
          "woord": "מוֹסְרֵ֣י",
          "strongs": "H4147",
          "morph": "HNcbpc"
        },
        {
          "woord": "צַוָּארֵ֔/ךְ",
          "strongs": "H6677",
          "morph": "HNcmsc/Sp2fs"
        },
        {
          "woord": "שְׁבִיָּ֖ה",
          "strongs": "H7628",
          "morph": "HAafsa"
        },
        {
          "woord": "בַּת",
          "strongs": "H1323",
          "morph": "HNcfsc"
        },
        {
          "woord": "צִיּֽוֹן",
          "strongs": "H6726",
          "morph": "HNp"
        }
      ],
      "text2026_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"5\">5</sup> Schud u uit het stof, maak u op, zit neer, o Jeruzalem!<sup class=\"note-marker\" data-note=\"6\">6</sup> maak u los van de banden van uw hals, u gevangene<sup class=\"note-marker\" data-note=\"7\">7</sup> dochter van Sion!",
      "textSV1888_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"5\">5</sup> Schud u uit het stof, maak u op, zit neder, o Jeruzalem!<sup class=\"note-marker\" data-note=\"6\">6</sup> maak u los van de banden van uw hals, gij gevangene<sup class=\"note-marker\" data-note=\"7\">7</sup> dochter van Sion!",
      "text1637_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"5\">5</sup> Schuddet u uyt den stof, maeckt u op, sitt neder, ô Ierusalem: <sup class=\"note-marker\" data-note=\"6\">6</sup> maeckt u los [van] de banden uwes hals, ghy gevangene <sup class=\"note-marker\" data-note=\"7\">7</sup> dochter Zions.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "neder,",
          "new": "neer,",
          "principe": "V354"
        },
        {
          "old": "gij",
          "new": "u",
          "principe": "A1"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 3,
      "textSV1888": "Want zo zegt de HEERE; Gijlieden zijt om niet verkocht, gij zult ook zonder geld gelost worden.",
      "text1637": "Want soo seyt de HEERE, [8] Ghylieden zijt om niet vercocht: ghy sult oock sonder gelt [9] gelost worden.",
      "text2026": "Want zo zegt JAHWEH; U bent om niet verkocht, u zult ook zonder geld gelost worden.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "8",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "De Heere wil zeggen: De Babyloniërs hebben mij daarvoor niets gegeven, dat Ik ulieden hun tot knechten voor altoos zou geven; daarom staat het mij nu ook vrij, als het mij belieft, ulieden uit hunne hand te verlossen, zonder rantsoengeld. Zie Ps. 44:13 , en vergelijk Jes. 45:13 . Psalmen 44:13 : Gij verkoopt Uw volk om geen waardij; en Gij verhoogt hun prijs niet. Jesaja 45:13 : Ik heb hem verwekt in gerechtigheid, en al zijn wegen zal Ik recht maken; hij zal Mijn stad bouwen, en hij zal Mijn gevangenen loslaten, niet voor prijs, noch voor geschenk, zegt de HEERE der heirscharen.",
          "text1637": "De Heere wil seggen, De Babyloniers en hebben my daer voor niet gegeven, dat ick u lieden hen tot knechten voor altoos soude geven: Daerom staet het my nu oock vry, alst my belieft, u lieden uyt hare hant te verlossen, sonder rantsoen gelt. Siet Psal. 44.13. ende vergel. Ies. 45.13.",
          "text2026": "De Heer wil zeggen: De Babyloniërs hebben mij daarvoor niets gegeven, dat Ik u hun tot knechten voor altijd zou geven; daarom staat het mij nu ook vrij, als het mij belieft, u uit hun hand te verlossen, zonder rantsoengeld. Zie Ps. 44:13 , en vergelijk Jes. 45:13 . Psalmen 44:13 : U verkoopt Uw volk om geen waardij; en U verhoogt hun prijs niet. Jesaja 45:13 : Ik heb hem verwekt in gerechtigheid, en al zijn wegen zal Ik recht maken; hij zal Mijn stad bouwen, en hij zal Mijn gevangenen loslaten, niet voor prijs, noch voor geschenk, zegt JAHWEH van de legermachten."
        },
        {
          "marker": "9",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten uit de Babylonische dienstbaarheid, of knechtschap. Zie voorts vers 1 . Jesaja 52:1 : Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke klederen aan, o Jeruzalem, gij heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
          "text1637": "T.w. uyt de Babylonische dienstbaerheyt, of knechtschap. siet voorts op vers 1.",
          "text2026": "Te weten uit de Babylonische dienstbaarheid, of knechtschap. Zie verder vers 1 . Jesaja 52:1 : Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke kleren aan, o Jeruzalem, u heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "כִּֽי",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "כֹה֙",
          "strongs": "H3541",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "אָמַ֣ר",
          "strongs": "H559",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "יְהוָ֔ה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "חִנָּ֖ם",
          "strongs": "H2600",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "נִמְכַּרְתֶּ֑ם",
          "strongs": "H4376",
          "morph": "HVNp2mp"
        },
        {
          "woord": "וְ/לֹ֥א",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HC/Tn"
        },
        {
          "woord": "בְ/כֶ֖סֶף",
          "strongs": "H3701",
          "morph": "HR/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "תִּגָּאֵֽלוּ",
          "strongs": "H1350",
          "morph": "HVNi2mp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Want zo zegt JAHWEH;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"8\">8</sup> U bent om niet verkocht, u zult ook zonder geld<sup class=\"note-marker\" data-note=\"9\">9</sup> gelost worden.",
      "textSV1888_html": "Want zo zegt de HEERE;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"8\">8</sup> Gijlieden zijt om niet verkocht, gij zult ook zonder geld<sup class=\"note-marker\" data-note=\"9\">9</sup> gelost worden.",
      "text1637_html": "Want soo seyt de HEERE, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"8\">8</sup> Ghylieden zijt om niet vercocht: ghy sult oock sonder gelt <sup class=\"note-marker\" data-note=\"9\">9</sup> gelost worden.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "de HEERE; Gijlieden zijt",
          "new": "JAHWEH; U bent",
          "principe": "G1"
        },
        {
          "old": "gij",
          "new": "u",
          "principe": "A1"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 4,
      "textSV1888": "Want zo zegt de Heere HEERE: In vorige tijden trok Mijn volk af in Egypte, om als vreemdeling aldaar te verkeren; en Assur heeft hetzelve om niet onderdrukt.",
      "text1637": "Want soo seyt de Heere HEERE, [10] In voorige tijden [a] trock mijn volck af in Egypten, om als vreemdelinck aldaer te verkeeren: ende Assur heeft het selve [11] om niet onderdruckt.",
      "text2026": "Want zo zegt Adonai JAHWEH: In vorige tijden trok Mijn volk af in Egypte, om als vreemdeling daar te verkeren; en Assur heeft het om niet onderdrukt.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "10",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "in vorige tijden: Of, voortijds, eermaals, eertijds. Hebreeuws, in het eerst. De zin is: Indien Ik de Egyptenaars zwaarlijk gestraft heb omdat zij mijn volk grotelijks geplaagd hadden, hetwelk toch vrijwillig naar Egypte getrokken is, hoeveel zwaarder zal Ik de Assyriërs en de Babyloniërs straffen, die het uit het land Kanaän, hetwelk Ik hun in eigendom gegeven heb, weggevoerd en zo wredelijk behandeld hebben?",
          "text1637": "Of, voor-tijts, eer-maels, eer-tijts. Hebr. in't eerste. De sin is, Indien ick de Egyptenaers swaerlick gestraft hebbe, om datse mijn volck grootelicx geplaecht hadden, 't welck doch vry-willich nae Egypten getrocken is: Hoe veel swaerder sal ick de Assyriers ende de Babyloniers straffen, die het selve uyt het lant van Canaan, 't welck ick haer in eygendom gegeven hebbe, wech gevoert, ende soo wreedelick getracteert hebben?",
          "text2026": "in vorige tijden: Of, voortijds, eermaals, eertijds. Hebreeuws, in het eerst. De zin is: Als Ik de Egyptenaars moeizaam gestraft heb omdat zij mijn volk grotelijks geplaagd hadden, dat toch vrijwillig naar Egypte getrokken is, hoeveel zwaarder zal Ik de Assyriërs en de Babyloniërs straffen, die het uit het land Kanaän, dat Ik hun in eigendom gegeven heb, weggevoerd en zo wredelijk behandeld hebben?"
        },
        {
          "marker": "a",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Gen. 46:6 . Genesis 46:6 : En zij namen hun vee, en hun have, die zij in het land Kanaän geworven hadden, en zij kwamen in Egypte, Jakob en al zijn zaad met hem;",
          "text1637": "Gen. 46.6.",
          "text2026": "Gen. 46:6 . Genesis 46:6 : En zij namen hun vee, en hun bezittingen, die zij in het land Kanaän geworven hadden, en zij kwamen in Egypte, Jakob en al zijn zaad met hem;"
        },
        {
          "marker": "11",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "om niet onderdrukt: Of, zonder oorzaak.",
          "text1637": "Ofte, sonder oor-sake.",
          "text2026": "om niet onderdrukt: Of, zonder oorzaak."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "כִּ֣י",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "כֹ֤ה",
          "strongs": "H3541",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "אָמַר֙",
          "strongs": "H559",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "אֲדֹנָ֣/י",
          "strongs": "H136",
          "morph": "HNcmpc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "יְהוִ֔ה",
          "strongs": "H3069",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "מִצְרַ֛יִם",
          "strongs": "H4714",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "יָֽרַד",
          "strongs": "H3381",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "עַמִּ֥/י",
          "strongs": "H5971",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "בָ/רִֽאשֹׁנָ֖ה",
          "strongs": "H7223",
          "morph": "HRd/Aafsa"
        },
        {
          "woord": "לָ/ג֣וּר",
          "strongs": "H1481",
          "morph": "HR/Vqc"
        },
        {
          "woord": "שָׁ֑ם",
          "strongs": "H8033",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "וְ/אַשּׁ֖וּר",
          "strongs": "H804",
          "morph": "HC/Np"
        },
        {
          "woord": "בְּ/אֶ֥פֶס",
          "strongs": "H657",
          "morph": "HR/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "עֲשָׁקֽ/וֹ",
          "strongs": "H6231",
          "morph": "HVqp3ms/Sp3ms"
        }
      ],
      "text2026_html": "Want zo zegt Adonai JAHWEH: <span class=\"god-speaks\"><i>In vorige tijden<sup class=\"note-marker\" data-note=\"a\">a</sup> trok Mijn volk af in Egypte, om als vreemdeling daar te verkeren; en Assur heeft het<sup class=\"note-marker\" data-note=\"11\">11</sup> om niet onderdrukt.</i></span>",
      "textSV1888_html": "Want zo zegt de Heere HEERE:<sup class=\"note-marker\" data-note=\"10\">10</sup> In vorige tijden<sup class=\"note-marker\" data-note=\"a\">a</sup> trok Mijn volk af in Egypte, om als vreemdeling aldaar te verkeren; en Assur heeft hetzelve<sup class=\"note-marker\" data-note=\"11\">11</sup> om niet onderdrukt.",
      "text1637_html": "Want soo seyt de Heere HEERE, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"10\">10</sup> In voorige tijden <sup class=\"note-marker\" data-note=\"a\">a</sup> trock mijn volck af in Egypten, om als vreemdelinck aldaer te verkeeren: ende Assur heeft het selve <sup class=\"note-marker\" data-note=\"11\">11</sup> om niet onderdruckt.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "de Heere HEERE:",
          "new": "Adonai JAHWEH:",
          "principe": "G4"
        },
        {
          "old": "aldaar",
          "new": "daar",
          "principe": "V36"
        },
        {
          "old": "hetzelve",
          "new": "het",
          "principe": null
        }
      ]
    },
    {
      "number": 5,
      "textSV1888": "En nu, wat heb Ik hier te doen? spreekt de HEERE, dewijl Mijn volk om niet weggenomen is, en degenen die over hetzelve heersen, het doen huilen, spreekt de HEERE, en Mijn Naam geduriglijk den gansen dag gelasterd wordt;",
      "text1637": "Ende nu, [12] Wat hebb' ick hier [te doen]? spreeckt de HEERE, dewijle mijn volck om niet [13] wech-genomen is, [ende] [14] de gene die over het selve heerschen, [15] [het] doen huylen, spreeckt de HEERE, ende [16] mijn name gedurichlick den gantschen dach [b] gelastert wort:",
      "text2026": "En nu, wat heb Ik hier te doen? spreekt JAHWEH, omdat Mijn volk om niet weggenomen is, en degenen die erover heersen, het doen huilen, spreekt JAHWEH, en Mijn Naam steeds de hele dag gelasterd wordt;",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "12",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "wat heb Ik: Hebreeuws, wat mij hier? dat is, wat heb Ik hier te doen? Of, wat staat mij nu te doen? Alsof de Heere zeide: Ik wil niet langer hier vertoeven, maar wil terstond naar Babel trekken om mijn volk te verlossen, dewijl de Babyloniërs nu hunne maat vervuld hebben. Het is menselijkerwijze van God gesproken.",
          "text1637": "Hebr. wat my hier? D. wat heb ick hier te doen? Of, wat staet my nu te doen? Als of de Heere seyde, Ick en wil niet langer hier vertoeven, maer wil terstont nae Babel trecken, om mijn volck te verlossen, dewyle de Babyloniers nu hare mate vervult hebben. 'T is menschelicker wyse van Godt gesproken.",
          "text2026": "wat heb Ik: Hebreeuws, wat mij hier? dat is, wat heb Ik hier te doen? Of, wat staat mij nu te doen? Alsof de Heer zei: Ik wil niet langer hier vertoeven, maar wil meteen naar Babel trekken om mijn volk te verlossen, omdat de Babyloniërs nu hun maat vervuld hebben (עַמִּ). Het is menselijkerwijze van God gesproken."
        },
        {
          "marker": "13",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "weggenomen is: Dat is, van de Babyloniërs gevankelijk weggevoerd is. Hier staat kortheidshalve een woord voor twee, genomen voor weggenomen en weggevoerd is.",
          "text1637": "D. van de Babyloniers gevanckelick wech-gevoert is. Hier staet kortheyts halven een woort voor twee, genomen, voor, wech-genomen ende wech-gevoert is.",
          "text2026": "weggenomen is: Dat is, van de Babyloniërs gevankelijk weggevoerd is. Hier staat kortheidshalve een woord voor twee, genomen voor weggenomen en weggevoerd is."
        },
        {
          "marker": "14",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Anders: [en] zijne regenten huilen. Alsof Hij zeide: De Babyloniërs verschonen zelfs de regenten niet, veel weiniger verschonen zij het gemene volk.",
          "text1637": "And. [Ende] sijne regenten huylen. als of hy seyde, De Babyloniers en verschoonen selfs de Regenten der Ioden niet, veel weyniger verschoonen sy het gemeyne volck.",
          "text2026": "Anders: [en] zijn regenten huilen. Alsof Hij zei: De Babyloniërs sparen zelfs de regenten niet, veel weiniger sparen zij het gemene volk."
        },
        {
          "marker": "15",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "het doen huilen: Vermits zij het zo zwaar en ongenadig plagen.",
          "text1637": "Vermits sy het so swaerlick ende ongenadelick plagen.",
          "text2026": "het doen huilen: Vermits zij het zo zwaar en ongenadig plagen."
        },
        {
          "marker": "16",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Mijn Naam: Alsof Ik mijn volk niet tegen hun geweld had kunnen beschermen, en nu nog niet machtig ware het uit hunne handen te verlossen.",
          "text1637": "Als of ick mijn volck niet en hadde kunnen tegen haer gewelt beschermen, ende nu noch niet machtich en ware het selve uyt hare handen te verlossen.",
          "text2026": "Mijn Naam: Alsof Ik mijn volk niet tegen hun geweld had kunnen beschermen, en nu nog niet machtig was het uit hun handen te verlossen."
        },
        {
          "marker": "b",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Ezech. 36:20 ; idem v. 23 ; Rom. 2:24 . Ezechiël 36:20 : Als zij nu tot de heidenen kwamen, waarhenen zij getogen waren, ontheiligden zij Mijn heiligen Naam, omdat men van hen zeide: Dezen zijn het volk des HEEREN, en zijn uit Zijn land uitgegaan. Ezechiël 36:23 : Want Ik zal Mijn groten Naam heiligen, die onder de heidenen ontheiligd is, dien gij in het midden van hen ontheiligd hebt; en de heidenen zullen weten, dat Ik de HEERE ben, spreekt de Heere HEERE, als Ik aan u voor hun ogen zal geheiligd zijn. Romeinen 2:24 : Want de Naam van God wordt om uwentwil gelasterd onder de heidenen, gelijk geschreven is.",
          "text1637": "Eze. 36.20, 23. Rom. 2.24.",
          "text2026": "Ez. 36:20 ; idem v. 23 ; Rom. 2:24 . Ezechiël 36:20 : Als zij nu tot de heidenen kwamen, waarhenen zij getogen waren, ontheiligden zij Mijn heilige Naam, omdat men van hen zei: Deze zijn het volk van JAHWEH, en zijn uit Zijn land uitgegaan. Ezechiël 36:23 : Want Ik zal Mijn grote Naam heiligen, die onder de heidenen ontheiligd is, die u in het midden van hen ontheiligd hebt; en de heidenen zullen weten, dat Ik JAHWEH ben, spreekt de Heer JAHWEH, als Ik aan u voor hun ogen zal geheiligd zijn. Romeinen 2:24 : Want de Naam van God wordt om uwentwil gelasterd onder de heidenen, gelijk geschreven is."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "וְ/עַתָּ֤ה",
          "strongs": "H6258",
          "morph": "HC/D"
        },
        {
          "woord": "מי",
          "strongs": "H4100",
          "morph": "HTi"
        },
        {
          "woord": "ל/י",
          "strongs": "",
          "morph": "HR/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "פֹה֙",
          "strongs": "H6311",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "נְאֻם",
          "strongs": "H5002",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "יְהוָ֔ה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "כִּֽי",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "לֻקַּ֥ח",
          "strongs": "H3947",
          "morph": "HVPp3ms"
        },
        {
          "woord": "עַמִּ֖/י",
          "strongs": "H5971",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "חִנָּ֑ם",
          "strongs": "H2600",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "משל/ו",
          "strongs": "H4910",
          "morph": "HVqrmsc/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "יְהֵילִ֨ילוּ֙",
          "strongs": "H3213",
          "morph": "HVhi3mp"
        },
        {
          "woord": "נְאֻם",
          "strongs": "H5002",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "יְהוָ֔ה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "וְ/תָמִ֥יד",
          "strongs": "H8548",
          "morph": "HC/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "כָּל",
          "strongs": "H3605",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "הַ/יּ֖וֹם",
          "strongs": "H3117",
          "morph": "HTd/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "שְׁמִ֥/י",
          "strongs": "H8034",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "מִנֹּאָֽץ",
          "strongs": "H5006",
          "morph": "HVrsmsa"
        }
      ],
      "text2026_html": "<span class=\"god-speaks\"><i>En nu,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"12\">12</sup> wat heb Ik hier te doen?</i></span> spreekt JAHWEH, <span class=\"god-speaks\"><i>omdat Mijn volk om niet<sup class=\"note-marker\" data-note=\"13\">13</sup> weggenomen is,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"14\">14</sup> en degenen die erover heersen, het doen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"15\">15</sup> huilen, spreekt JAHWEH, en<sup class=\"note-marker\" data-note=\"16\">16</sup> Mijn Naam steeds de hele dag<sup class=\"note-marker\" data-note=\"b\">b</sup> gelasterd wordt;</i></span>",
      "textSV1888_html": "En nu,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"12\">12</sup> wat heb Ik hier te doen? spreekt de HEERE, dewijl Mijn volk om niet<sup class=\"note-marker\" data-note=\"13\">13</sup> weggenomen is,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"14\">14</sup> en degenen die over hetzelve heersen, het doen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"15\">15</sup> huilen, spreekt de HEERE, en<sup class=\"note-marker\" data-note=\"16\">16</sup> Mijn Naam geduriglijk den gansen dag<sup class=\"note-marker\" data-note=\"b\">b</sup> gelasterd wordt;",
      "text1637_html": "Ende nu, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"12\">12</sup> Wat hebb' ick hier [te doen]? spreeckt de HEERE, dewijle mijn volck om niet <sup class=\"note-marker\" data-note=\"13\">13</sup> wech-genomen is, [ende] <sup class=\"note-marker\" data-note=\"14\">14</sup> de gene die over het selve heerschen, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"15\">15</sup> [het] doen huylen, spreeckt de HEERE, ende <sup class=\"note-marker\" data-note=\"16\">16</sup> mijn name gedurichlick den gantschen dach <sup class=\"note-marker\" data-note=\"b\">b</sup> gelastert wort:",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "spreekt de HEERE, dewijl",
          "new": "spreek JAHWEH, omdat",
          "principe": "V1158"
        },
        {
          "old": "over hetzelve",
          "new": "erover",
          "principe": null
        },
        {
          "old": "de HEERE,",
          "new": "JAHWEH,",
          "principe": "G1"
        },
        {
          "old": "geduriglijk den gansen",
          "new": "steeds de hele",
          "principe": "N1"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 6,
      "textSV1888": "Daarom zal Mijn volk, daarom zal het Mijn Naam in dien dag kennen, dat Ik het Zelf ben, Die spreekt: Zie, hier ben Ik.",
      "text1637": "Daerom [sal] mijn volck, daerom sal het [17] mijnen name [18] in dien dage kennen, [19] dat ick het selfs ben die spreke, Siet [hier] ben ick.",
      "text2026": "Daarom zal Mijn volk, daarom zal het Mijn Naam in die dag kennen, dat Ik het Zelf ben, Die spreekt: Zie, hier ben Ik.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "17",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Mijn Naam: Dat is, mij; zie Ps. 9:11 . Psalmen 9:11 : En die Uw Naam kennen, zullen op U vertrouwen, omdat Gij, HEERE, niet hebt verlaten degenen, die U zoeken.",
          "text1637": "D. my. siet Psal. 9. op vers 11.",
          "text2026": "Mijn Naam: Dat is, mij; zie Ps. 9:11 . Psalmen 9:11 : En die Uw Naam kennen, zullen op U vertrouwen, omdat U, JAHWEH, niet hebt verlaten degenen, die U zoeken."
        },
        {
          "marker": "18",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "in dien dag: Te weten als Ik het uit de Babylonische gevangenschap verlossen zal, lichamelijk; maar het is ook voornamelijk te verstaan van de geestelijke verlossing uit het geweld des duivels.",
          "text1637": "T.w. als ick het uyt de Babylonische gevanckenisse verlossen sal, lichamelick: maer het is oock voornemelick te verstaen vande geestelicke verlossinge uyt het gewelt des duyvels.",
          "text2026": "in die dag: Te weten als Ik het uit de Babylonische gevangenschap verlossen zal, lichamelijk; maar het is ook voornamelijk te verstaan van de geestelijke verlossing uit het geweld van de duivel."
        },
        {
          "marker": "19",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "dat Ik het Zelf ben: Dat is, dat mijne belofte van hunne verlossing waar is.",
          "text1637": "D. dat mijn belofte van hare verlossinge, waer is.",
          "text2026": "dat Ik het Zelf ben: Dat is, dat mijn belofte van hun verlossing waar is."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "לָ/כֵ֛ן",
          "strongs": "H3651",
          "morph": "HR/D"
        },
        {
          "woord": "יֵדַ֥ע",
          "strongs": "H3045",
          "morph": "HVqi3ms"
        },
        {
          "woord": "עַמִּ֖/י",
          "strongs": "H5971",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "שְׁמִ֑/י",
          "strongs": "H8034",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "לָ/כֵן֙",
          "strongs": "H3651",
          "morph": "HR/D"
        },
        {
          "woord": "בַּ/יּ֣וֹם",
          "strongs": "H3117",
          "morph": "HRd/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "הַ/ה֔וּא",
          "strongs": "H1931",
          "morph": "HTd/Pp3ms"
        },
        {
          "woord": "כִּֽי",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "אֲנִי",
          "strongs": "H589",
          "morph": "HPp1cs"
        },
        {
          "woord": "ה֥וּא",
          "strongs": "H1931",
          "morph": "HPp3ms"
        },
        {
          "woord": "הַֽ/מְדַבֵּ֖ר",
          "strongs": "H1696",
          "morph": "HTd/Vprmsa"
        },
        {
          "woord": "הִנֵּֽ/נִי",
          "strongs": "H2005",
          "morph": "HTm/Sp1cs"
        }
      ],
      "text2026_html": "<span class=\"god-speaks\"><i>Daarom zal Mijn volk, daarom zal het<sup class=\"note-marker\" data-note=\"17\">17</sup> Mijn Naam<sup class=\"note-marker\" data-note=\"18\">18</sup> in die dag kennen,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"19\">19</sup> dat Ik het Zelf ben, Die spreekt: <span class=\"direct-speech\"><i>Zie, hier ben Ik.</i></span></i></span>",
      "textSV1888_html": "Daarom zal Mijn volk, daarom zal het<sup class=\"note-marker\" data-note=\"17\">17</sup> Mijn Naam<sup class=\"note-marker\" data-note=\"18\">18</sup> in dien dag kennen,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"19\">19</sup> dat Ik het Zelf ben, Die spreekt: Zie, hier ben Ik.",
      "text1637_html": "Daerom [sal] mijn volck, daerom sal het <sup class=\"note-marker\" data-note=\"17\">17</sup> mijnen name <sup class=\"note-marker\" data-note=\"18\">18</sup> in dien dage kennen, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"19\">19</sup> dat ick het selfs ben die spreke, Siet [hier] ben ick.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "dien",
          "new": "die",
          "principe": "N4"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 7,
      "textSV1888": "Hoe liefelijk zijn op de bergen de voeten desgenen, die het goede boodschapt, die den vrede doet horen; desgenen, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; desgenen, die tot Sion zegt: Uw God is Koning.",
      "text1637": "[c] [20] Hoe lieflick zijn [21] op de bergen de voeten des genen, [22] die het goede bootschapt, [23] die den vrede [24] doet hooren: des genen die goede bootschap brengt van het goede, die heyl [24] doet hooren: des genen die [25] tot Zion seyt, [26] Uw' Godt is Coninck.",
      "text2026": "Hoe liefelijk zijn op de bergen de voeten van degene, die het goede boodschapt, die de vrede doet horen; van degene, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; van degene, die tot Sion zegt: Uw God is Koning.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "c",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Nahum 1:15 ; Rom. 10:15 . Nahum 1:15 : Ziet op de bergen de voeten desgenen, die het goede boodschapt, die vrede doet horen; vier uw vierdagen, o Juda! betaal uw geloften; want de Belialsman zal voortaan niet meer door u doorgaan, hij is gans uitgeroeid. Romeinen 10:15 : En hoe zullen zij prediken, indien zij niet gezonden worden? Gelijk geschreven is: Hoe liefelijk zijn de voeten dergenen, die vrede verkondigen, dergenen, die het goede verkondigen!",
          "text1637": "Nahu. 1.15. Rom. 10.15.",
          "text2026": "Nahum 1:15 ; Rom. 10:15 . Nahum 1:15 : Ziet op de bergen de voeten van degene, die het goede boodschapt, die vrede doet horen; vier uw vierdagen, o Juda! betaal uw geloften; want de Belialsman zal voortaan niet meer door u doorgaan, hij is geheel uitgeroeid. Romeinen 10:15 : En hoe zullen zij prediken, als zij niet gezonden worden? Gelijk geschreven is: Hoe liefelijk zijn de voeten dergenen, die vrede verkondigen, dergenen, die het goede verkondigen!"
        },
        {
          "marker": "20",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Hoe liefelijk: Hebreeuws, hoe schoon; woorden van verwondering, met blijdschap, ziende niet zozeer op de verkondiging van de verlossing uit de Babylonische gevangenschap, als wel op de predikatie der apostelen en andere leraars van het Nieuwe Testament, die den Joden en heidenen zouden verkondigen de geestelijke verlossing uit het geweld des duivels.",
          "text1637": "Hebr. hoe schoon. woorden van verwonderinge, met blijtschap, siende niet soo seer op de verkondinge van de verlossinge uyt de Babylonische gevanckenisse, als wel op de predicatie der Apostelen ende andre Leeraers des Nieuwen Testaments, die den Ioden ende heydenen souden verkondigen de geestelicke verlossinge uyt het gewelt des duyvels.",
          "text2026": "Hoe liefelijk: Hebreeuws, hoe schoon; woorden van verwondering, met blijdschap, ziende niet zozeer op de verkondiging van de verlossing uit de Babylonische gevangenschap, als wel op de predikatie van de apostelen en andere leraars van het Nieuwe Testament, die de Joden en heidenen zouden verkondigen de geestelijke verlossing uit het geweld van de duivel."
        },
        {
          "marker": "21",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "op de bergen: Versta, de bergen van het bergachtige Joodse land; en daaronder de kerk van God zo binnen als buiten Jeruzalem en Judea.",
          "text1637": "Verstaet de bergen van het berchachtige Ioodsche lant: ende daer onder de kercke Godes so binnen, als buyten Ierusalem ende Iudaea.",
          "text2026": "op de bergen: Versta, de bergen van het bergachtige Joodse land; en daaronder de kerk van God zo binnen als buiten Jeruzalem en Judea."
        },
        {
          "marker": "22",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "die het goede: Dat is, die een blijde boodschap brengen, namelijk vooreerst de verlossing uit de Babylonische gevangenschap, en daarna de geestelijke verlossing door Jezus Christus; vergelijk Rom. 10:15 . Romeinen 10:15 : En hoe zullen zij prediken, indien zij niet gezonden worden? Gelijk geschreven is: Hoe liefelijk zijn de voeten dergenen, die vrede verkondigen, dergenen, die het goede verkondigen!",
          "text1637": "D. die een blyde bootschap brengen: namelick voor eerst, de verlossinge uyt de Babylonische gevanckenisse, ende daer na de geestelicke verlossinge door Iesum Christum. Vergel. Rom. 10.15.",
          "text2026": "die het goede: Dat is, die een blij boodschap brengen, namelijk vooreerst de verlossing uit de Babylonische gevangenschap, en daarna de geestelijke verlossing door Jezus Christus; vergelijk Rom. 10:15 . Romeinen 10:15 : En hoe zullen zij prediken, als zij niet gezonden worden? Gelijk geschreven is: Hoe liefelijk zijn de voeten dergenen, die vrede verkondigen, dergenen, die het goede verkondigen!"
        },
        {
          "marker": "23",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "die den vrede: In vers 7 verhaalt de profeet meermalen een en hetzelfde met verscheidene manieren van spreken, als niet woorden genoeg kunnende bedenken of vinden om die overgrote weldaad van God, ons in Christus bewezen, uit te drukken. Jesaja 52:7 : Hoe liefelijk zijn op de bergen de voeten desgenen, die het goede boodschapt, die den vrede doet horen; desgenen, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; desgenen, die tot Sion zegt: Uw God is Koning.",
          "text1637": "In dit vers verhaelt de Prophete meermaels een ende het selve met verscheydene manieren van spreken, als niet woorden genoech kunnende bedencken, noch vinden, om die over-groote weldaet Godes, ons in Christo bewesen, uyt te drucken.",
          "text2026": "die de vrede: In vers 7 verhaalt de profeet meermalen een en hetzelfde met verscheidene manieren van spreken, als niet woorden genoeg kunnende bedenken of vinden om die overgrote weldaad van God, ons in Christus bewezen, uit te drukken. Jesaja 52:7 : Hoe liefelijk zijn op de bergen de voeten van degene, die het goede boodschapt, die de vrede doet horen; van degene, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; van degene, die tot Sion zegt: Uw God is Koning."
        },
        {
          "marker": "24",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "doet horen: Dat is, verkondigt.",
          "text1637": "D.verkondigt.",
          "text2026": "doet horen: Dat is, verkondigt."
        },
        {
          "marker": "25",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "doet horen: Dat is, verkondigt.",
          "text1637": "D. tot de Gemeynte Godes.",
          "text2026": "doet horen: Dat is, verkondigt."
        },
        {
          "marker": "26",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "tot Sion zegt: Dat is, tot de gemeente van God.",
          "text1637": "T.w. Christus Iesus, die onsen eeuwigen Coninck is, ende sijne kercke met sijn woort ende Geest regeert. Siet Psal. 93. de aenteeck. op vers 1. And. uwe Godt regeert als Coninck.",
          "text2026": "tot Sion zegt: Dat is, tot de gemeente van God."
        },
        {
          "marker": "27",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Uw God is Koning: Te weten Christus Jezus, die onze eeuwige Koning is en zijne kerk met zijn Woord en Geest regeert, zie de aantekening Ps. 93:1 ; anders: uw God regeert als Koning. Psalmen 93:1 : De HEERE regeert, Hij is met hoogheid bekleed; de HEERE is bekleed met sterkte, Hij heeft Zich omgord. Ook is de wereld bevestigd, zij zal niet wankelen.",
          "text1637": "",
          "text2026": "Uw God is Koning: Te weten Christus Jezus, die onze eeuwige Koning is en zijn kerk met zijn Woord en Geest regeert, zie de aantekening Ps. 93:1 ; anders: uw God regeert als Koning. Psalmen 93:1 : JAHWEH regeert, Hij is met hoogheid bekleed; JAHWEH is bekleed met sterkte, Hij heeft Zich omgord. Ook is de wereld bevestigd, zij zal niet wankelen."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "מַה",
          "strongs": "H4100",
          "morph": "HTi"
        },
        {
          "woord": "נָּאו֨וּ",
          "strongs": "H4998",
          "morph": "HVqp3cp"
        },
        {
          "woord": "עַל",
          "strongs": "H5921",
          "morph": "HR"
        },
        {
          "woord": "הֶ/הָרִ֜ים",
          "strongs": "H2022",
          "morph": "HTd/Ncmpa"
        },
        {
          "woord": "רַגְלֵ֣י",
          "strongs": "H7272",
          "morph": "HNcfdc"
        },
        {
          "woord": "מְבַשֵּׂ֗ר",
          "strongs": "H1319",
          "morph": "HVprmsa"
        },
        {
          "woord": "מַשְׁמִ֧יעַ",
          "strongs": "H8085",
          "morph": "HVhrmsa"
        },
        {
          "woord": "שָׁל֛וֹם",
          "strongs": "H7965",
          "morph": "HNcmsa"
        },
        {
          "woord": "מְבַשֵּׂ֥ר",
          "strongs": "H1319",
          "morph": "HVprmsa"
        },
        {
          "woord": "ט֖וֹב",
          "strongs": "H2896",
          "morph": "HAamsa"
        },
        {
          "woord": "מַשְׁמִ֣יעַ",
          "strongs": "H8085",
          "morph": "HVhrmsa"
        },
        {
          "woord": "יְשׁוּעָ֑ה",
          "strongs": "H3444",
          "morph": "HNcfsa"
        },
        {
          "woord": "אֹמֵ֥ר",
          "strongs": "H559",
          "morph": "HVqrmsa"
        },
        {
          "woord": "לְ/צִיּ֖וֹן",
          "strongs": "H6726",
          "morph": "HR/Np"
        },
        {
          "woord": "מָלַ֥ךְ",
          "strongs": "H4427",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "אֱלֹהָֽיִ/ךְ",
          "strongs": "H430",
          "morph": "HNcmpc/Sp2fs"
        }
      ],
      "text2026_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"20\">20</sup><sup class=\"note-marker\" data-note=\"c\">c</sup> Hoe liefelijk zijn<sup class=\"note-marker\" data-note=\"21\">21</sup> op de bergen de voeten van degene, die het goede boodschapt,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"23\">23</sup> die de vrede<sup class=\"note-marker\" data-note=\"24\">24</sup> doet horen; van degene, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; van degene, die<sup class=\"note-marker\" data-note=\"25\">25</sup> tot Sion zegt:<sup class=\"note-marker\" data-note=\"26\">26</sup> <span class=\"direct-speech\"><i>Uw God is Koning.</i></span>",
      "textSV1888_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"20\">20</sup><sup class=\"note-marker\" data-note=\"c\">c</sup> Hoe liefelijk zijn<sup class=\"note-marker\" data-note=\"21\">21</sup> op de bergen de voeten desgenen,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"22\">22</sup> die het goede boodschapt,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"23\">23</sup> die den vrede<sup class=\"note-marker\" data-note=\"24\">24</sup> doet horen; desgenen, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; desgenen, die<sup class=\"note-marker\" data-note=\"25\">25</sup> tot Sion zegt:<sup class=\"note-marker\" data-note=\"26\">26</sup> Uw God is Koning.",
      "text1637_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"c\">c</sup> <sup class=\"note-marker\" data-note=\"20\">20</sup> Hoe lieflick zijn <sup class=\"note-marker\" data-note=\"21\">21</sup> op de bergen de voeten des genen, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"22\">22</sup> die het goede bootschapt, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"23\">23</sup> die den vrede <sup class=\"note-marker\" data-note=\"24\">24</sup> doet hooren: des genen die goede bootschap brengt van het goede, die heyl <sup class=\"note-marker\" data-note=\"24\">24</sup> doet hooren: des genen die <sup class=\"note-marker\" data-note=\"25\">25</sup> tot Zion seyt, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"26\">26</sup> Uw' Godt is Coninck.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "desgenen,",
          "new": "van degene,",
          "principe": "O14"
        },
        {
          "old": "den",
          "new": "de",
          "principe": "N1"
        },
        {
          "old": "desgenen,",
          "new": "van degene,",
          "principe": "O14"
        },
        {
          "old": "desgenen,",
          "new": "van degene,",
          "principe": "O14"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 8,
      "textSV1888": "Er is een stem uwer wachters; zij verheffen de stem, zij juichen te zamen; want zij zullen oog aan oog zien, als de HEERE Sion wederbrengen zal.",
      "text1637": "Daer is een stemme [27] uwer wachters; sy verheffen de stemme, sy juychen t'samen: want sy sullen [28] ooge aen ooge [29] sien, als de HEERE Zion [30] wederbrengen sal.",
      "text2026": "Er is een stem van uw wachters; zij verheffen de stem, zij juichen samen; want zij zullen oog aan oog zien, als JAHWEH Sion teruggeven zal.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "28",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "uwer wachters: Dat is, van uwe profeten en apostelen enz.",
          "text1637": "D. bescheydelick, klaerlick. Vergel. Num. 14.14. ofte, ooge by ooge. D. alle oogen.",
          "text2026": "uw wachters: Dat is, van uwe profeten en apostelen enz."
        },
        {
          "marker": "29",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "oog aan oog: Dat is, bescheidenlijk, klaarlijk; vergelijk Num. 14:14 , of, oog bij oog; dat is, alle ogen. Numeri 14:14 : En zij zullen zeggen tot de inwoners van dit land, die gehoord hebben, dat Gij, HEERE! in het midden van dit volk zijt; dat Gij, HEERE! oog aan oog gezien wordt, dat Uw wolk over hen staat, en Gij in een wolkkolom voor hun aangezicht gaat des daags, en in een vuurkolom des nachts.",
          "text1637": "T.w. met lust.",
          "text2026": "oog aan oog: Dat is, bescheidenlijk, duidelijk; vergelijk Num. 14:14 , of, oog bij oog; dat is, alle ogen. Numeri 14:14 : En zij zullen zeggen tot de inwoners van dit land, die gehoord hebben, dat U, JAHWEH! in het midden van dit volk bent; dat U, JAHWEH! oog aan oog gezien wordt, dat Uw wolk over hen staat, en U in een wolkkolom voor hun aangezicht gaat van de dag, en in een vuurkolom van de nacht."
        },
        {
          "marker": "30",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten met lust.",
          "text1637": "Uyt de Babylonische gevangenisse: als oock uyt het gewelt des duyvels, ende der sonde. And. bekeeren sal.",
          "text2026": "Te weten met lust."
        },
        {
          "marker": "31",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "wederbrengen zal: Uit de Babylonische gevangenschap; alsook uit het geweld des duivels en der zonde. Anders: bekeren zal.",
          "text1637": "",
          "text2026": "wederbrengen zal: Uit de Babylonische gevangenschap; alsook uit het geweld van de duivel en van de zonde. Anders: bekeren zal."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "ק֥וֹל",
          "strongs": "H6963",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "צֹפַ֛יִ/ךְ",
          "strongs": "H6822",
          "morph": "HVqrmpc/Sp2fs"
        },
        {
          "woord": "נָ֥שְׂאוּ",
          "strongs": "H5375",
          "morph": "HVqp3cp"
        },
        {
          "woord": "ק֖וֹל",
          "strongs": "H6963",
          "morph": "HNcmsa"
        },
        {
          "woord": "יַחְדָּ֣ו",
          "strongs": "H3162",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "יְרַנֵּ֑נוּ",
          "strongs": "H7442",
          "morph": "HVpi3mp"
        },
        {
          "woord": "כִּ֣י",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "עַ֤יִן",
          "strongs": "H5869",
          "morph": "HNcbsa"
        },
        {
          "woord": "בְּ/עַ֨יִן֙",
          "strongs": "H5869",
          "morph": "HR/Ncbsa"
        },
        {
          "woord": "יִרְא֔וּ",
          "strongs": "H7200",
          "morph": "HVqi3mp"
        },
        {
          "woord": "בְּ/שׁ֥וּב",
          "strongs": "H7725",
          "morph": "HR/Vqc"
        },
        {
          "woord": "יְהוָ֖ה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "צִיּֽוֹן",
          "strongs": "H6726",
          "morph": "HNp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Er is een stem van uw wachters; zij verheffen de stem, zij juichen samen; want zij zullen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"28\">28</sup> oog aan oog<sup class=\"note-marker\" data-note=\"29\">29</sup> zien, als JAHWEH Sion<sup class=\"note-marker\" data-note=\"30\">30</sup> teruggeven zal.",
      "textSV1888_html": "Er is een stem uwer wachters; zij verheffen de stem, zij juichen te zamen; want zij zullen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"28\">28</sup> oog aan oog<sup class=\"note-marker\" data-note=\"29\">29</sup> zien, als de HEERE Sion<sup class=\"note-marker\" data-note=\"30\">30</sup> wederbrengen zal.",
      "text1637_html": "Daer is een stemme <sup class=\"note-marker\" data-note=\"27\">27</sup> uwer wachters; sy verheffen de stemme, sy juychen t'samen: want sy sullen <sup class=\"note-marker\" data-note=\"28\">28</sup> ooge aen ooge <sup class=\"note-marker\" data-note=\"29\">29</sup> sien, als de HEERE Zion <sup class=\"note-marker\" data-note=\"30\">30</sup> wederbrengen sal.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "uwer",
          "new": "van uw",
          "principe": "N7"
        },
        {
          "old": "te zamen;",
          "new": "samen;",
          "principe": "V374"
        },
        {
          "old": "de HEERE",
          "new": "JAHWEH",
          "principe": "G1"
        },
        {
          "old": "wederbrengen",
          "new": "teruggeven",
          "principe": "V1031"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 9,
      "textSV1888": "Maakt een geschal, juicht te zamen, gij woeste plaatsen van Jeruzalem! want de HEERE heeft Zijn volk getroost, Hij heeft Jeruzalem verlost.",
      "text1637": "Maeckt een geschal, juychet t' samen, [31] ghy woeste plaetsen Ierusalems: want de HEERE heeft sijn volck getroost, hy heeft Ierusalem verlost.",
      "text2026": "Maak een geschal, juicht samen, u woeste plaatsen van Jeruzalem! want JAHWEH heeft Zijn volk getroost, Hij heeft Jeruzalem verlost.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "32",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "gij woeste plaatsen: Versta hier, die plaatsen, die omtrent Jeruzalem en elders in het Joodse land nu een tijdlang hadden woest gelegen; zijnde van hunne vijanden verwoest geweest, en daaronder den woesten stand der kerk, als Christus haar vergaderde.",
          "text1637": "",
          "text2026": "u woeste plaatsen: Versta hier, die plaatsen, die omtrent Jeruzalem en elders in het Joodse land nu een tijdlang hadden woest gelegen; zijnde van hun vijanden verwoest geweest, en daaronder de woesten stand van de kerk, als Christus haar vergaderde."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "פִּצְח֤וּ",
          "strongs": "H6476",
          "morph": "HVqv2mp"
        },
        {
          "woord": "רַנְּנוּ֙",
          "strongs": "H7442",
          "morph": "HVpv2mp"
        },
        {
          "woord": "יַחְדָּ֔ו",
          "strongs": "H3162",
          "morph": "HD"
        },
        {
          "woord": "חָרְב֖וֹת",
          "strongs": "H2723",
          "morph": "HNcfpc"
        },
        {
          "woord": "יְרוּשָׁלִָ֑ם",
          "strongs": "H3389",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "כִּֽי",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "נִחַ֤ם",
          "strongs": "H5162",
          "morph": "HVpp3ms"
        },
        {
          "woord": "יְהוָה֙",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "עַמּ֔/וֹ",
          "strongs": "H5971",
          "morph": "HNcmsc/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "גָּאַ֖ל",
          "strongs": "H1350",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "יְרוּשָׁלִָֽם",
          "strongs": "H3389",
          "morph": "HNp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Maak een geschal, juicht samen, u woeste plaatsen van Jeruzalem! want JAHWEH heeft Zijn volk getroost, Hij heeft Jeruzalem verlost.",
      "textSV1888_html": "Maakt een geschal, juicht te zamen, gij woeste plaatsen van Jeruzalem! want de HEERE heeft Zijn volk getroost, Hij heeft Jeruzalem verlost.",
      "text1637_html": "Maeckt een geschal, juychet t' samen, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"31\">31</sup> ghy woeste plaetsen Ierusalems: want de HEERE heeft sijn volck getroost, hy heeft Ierusalem verlost.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "Maakt",
          "new": "Maak",
          "principe": "V1158"
        },
        {
          "old": "te zamen, gij",
          "new": "samen, u",
          "principe": "A1"
        },
        {
          "old": "de HEERE",
          "new": "JAHWEH",
          "principe": "G1"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 10,
      "textSV1888": "De HEERE heeft Zijn heiligen arm ontbloot voor de ogen aller heidenen; en al de einden der aarde zullen zien het heil onzes Gods.",
      "text1637": "De HEERE heeft [32] sijnen heyligen arm [33] ontbloott voor de oogen aller heydenen; [d] ende [34] alle de eynden der aerde sullen sien [35] het heyl onses Godts.",
      "text2026": "JAHWEH heeft Zijn heilige arm ontbloot voor de ogen van alle heidenen; en al de einden van de aarde zullen zien het heil van onze God.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "33",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Zijn heiligen arm: Hebreeuws, den arm zijner heiligheid; dat is, zijn goddelijke almachtigheid, die Hij in het verlossen van zijn volk bewezen heeft; vergelijk hiermede Luk. 1:51 . Lukas 1:51 : Hij heeft een krachtig werk gedaan door Zijn arm; Hij heeft verstrooid de hoogmoedigen in de gedachten hunner harten.",
          "text1637": "D. uytgestreckt, om de Babyloniers te slaen, ende sijn volck uyt hare hant te verlossen, ende de Christelicke kercke van hare geestelicke vyanden.",
          "text2026": "Zijn heilige arm: Hebreeuws, de arm zijn heiligheid (זְרוֹעַ); dat is, zijn goddelijke almachtigheid, die Hij in het verlossen van zijn volk bewezen heeft; vergelijk hiermede Luk. 1:51 . Lukas 1:51 : Hij heeft een krachtig werk gedaan door Zijn arm; Hij heeft verstrooid de hoogmoedigen in de gedachten hun harten."
        },
        {
          "marker": "34",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dat is, uitgestrekt om de Babyloniërs te slaan en zijn volk uit hunne hand te verlossen, en de Christelijke kerk van haar geestelijke vijanden.",
          "text1637": "D. alle de menschen woonende aen de uyterste eynden der werelt. Dit is geschiet, als Christus sijne Apostelen heeft uyt gesonden, om het Euangelium te gaen prediken in de gantsche werelt. Mat. 28.",
          "text2026": "Dat is, uitgestrekt om de Babyloniërs te slaan en zijn volk uit hun hand te verlossen, en de Christelijke kerk van haar geestelijke vijanden."
        },
        {
          "marker": "d",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Ps. 98:2 ; Lukas 3:6 . Psalmen 98:2 : De HEERE heeft Zijn heil bekend gemaakt; Hij heeft Zijn gerechtigheid geopenbaard voor de ogen der heidenen. Lukas 3:6 : En alle vlees zal de zaligheid Gods zien.",
          "text1637": "Psal. 98.2. Luc. 3.6.",
          "text2026": "Ps. 98:2 ; Lukas 3:6 . Psalmen 98:2 : JAHWEH heeft Zijn heil bekend gemaakt; Hij heeft Zijn gerechtigheid geopenbaard voor de ogen van de heidenen. Lukas 3:6 : En alle vlees zal de zaligheid Gods zien."
        },
        {
          "marker": "35",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "al de einden: Dat is, al de mensen, wonende aan de uiterste einden der wereld. Dit is geschied toen Christus zijne apostelen heeft uitgezonden om het Evangelie te gaan prediken in de ganse wereld; Matth. 28 .",
          "text1637": "D. het heyl 't welck onsen Godt ons doen ende bewysen sal.",
          "text2026": "al de einden: Dat is, al de mensen, wonende aan de uiterste einden van de wereld. Dit is geschied toen Christus zijn apostelen heeft uitgezonden om het Evangelie te gaan prediken in de gehele wereld; Matt. 28 ."
        },
        {
          "marker": "36",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "het heil onzes Gods: Dat is, het heil, hetwelk onze God ons doen en bewijzen zal.",
          "text1637": "",
          "text2026": "het heil onze Gods: Dat is, het heil, dat onze God ons doen en bewijzen zal."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "חָשַׂ֤ף",
          "strongs": "H2834",
          "morph": "HVqp3ms"
        },
        {
          "woord": "יְהוָה֙",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "אֶת",
          "strongs": "H853",
          "morph": "HTo"
        },
        {
          "woord": "זְר֣וֹעַ",
          "strongs": "H2220",
          "morph": "HNcbsc"
        },
        {
          "woord": "קָדְשׁ֔/וֹ",
          "strongs": "H6944",
          "morph": "HNcmsc/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "לְ/עֵינֵ֖י",
          "strongs": "H5869",
          "morph": "HR/Ncbdc"
        },
        {
          "woord": "כָּל",
          "strongs": "H3605",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "הַ/גּוֹיִ֑ם",
          "strongs": "H1471",
          "morph": "HTd/Ncmpa"
        },
        {
          "woord": "וְ/רָאוּ֙",
          "strongs": "H7200",
          "morph": "HC/Vqq3cp"
        },
        {
          "woord": "כָּל",
          "strongs": "H3605",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "אַפְסֵי",
          "strongs": "H657",
          "morph": "HNcmpc"
        },
        {
          "woord": "אָ֔רֶץ",
          "strongs": "H776",
          "morph": "HNcbsa"
        },
        {
          "woord": "אֵ֖ת",
          "strongs": "H853",
          "morph": "HTo"
        },
        {
          "woord": "יְשׁוּעַ֥ת",
          "strongs": "H3444",
          "morph": "HNcfsc"
        },
        {
          "woord": "אֱלֹהֵֽי/נוּ",
          "strongs": "H430",
          "morph": "HNcmpc/Sp1cp"
        }
      ],
      "text2026_html": "JAHWEH heeft Zijn heilige arm<sup class=\"note-marker\" data-note=\"33\">33</sup> ontbloot voor de ogen van alle heidenen;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"d\">d</sup> en<sup class=\"note-marker\" data-note=\"34\">34</sup> al de einden van de aarde zullen zien<sup class=\"note-marker\" data-note=\"35\">35</sup> het heil van onze God.",
      "textSV1888_html": "De HEERE heeft Zijn heiligen arm<sup class=\"note-marker\" data-note=\"33\">33</sup> ontbloot voor de ogen aller heidenen;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"d\">d</sup> en<sup class=\"note-marker\" data-note=\"34\">34</sup> al de einden der aarde zullen zien<sup class=\"note-marker\" data-note=\"35\">35</sup> het heil onzes Gods.",
      "text1637_html": "De HEERE heeft <sup class=\"note-marker\" data-note=\"32\">32</sup> sijnen heyligen arm <sup class=\"note-marker\" data-note=\"33\">33</sup> ontbloott voor de oogen aller heydenen; <sup class=\"note-marker\" data-note=\"d\">d</sup> ende <sup class=\"note-marker\" data-note=\"34\">34</sup> alle de eynden der aerde sullen sien <sup class=\"note-marker\" data-note=\"35\">35</sup> het heyl onses Godts.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "De HEERE",
          "new": "JAHWEH",
          "principe": "G1"
        },
        {
          "old": "heiligen",
          "new": "heilige",
          "principe": null
        },
        {
          "old": "aller",
          "new": "van alle",
          "principe": null
        },
        {
          "old": "der",
          "new": "van de",
          "principe": "N2"
        },
        {
          "old": "onzes Gods.",
          "new": "van onze God.",
          "principe": "V398"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 11,
      "textSV1888": "Vertrekt, vertrekt, gaat uit van daar, raakt het onreine niet aan; gaat uit het midden van hen, reinigt u, gij, die de vaten des HEEREN draagt!",
      "text1637": "[36] Vertreckt, vertreckt, gaet uyt [37] van daer, [e] [38] en raeckt het onreyne niet aen: gaet uyt het midden van haer, reynigt u, [39] ghy die de vaten des HEEREN draegt.",
      "text2026": "Vertrek, vertrek, gaat uit van daar, raak het onreine niet aan; ga uit het midden van hen, reinig u, u, die de voorwerpen van JAHWEH draagt!",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "37",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Vertrekt, vertrekt: Ene vermaning tot Gods volk, om met ijver uit het lichamelijke en geestelijke Babel te vertrekken.",
          "text1637": "Van Babel in Chaldea: als cap. 48.20. oock uyt het geestelicke Babel, namelick uyt het Rijcke des duyvels, ende des Antichristes.",
          "text2026": "Vertrekt, vertrekt: Ene vermaning tot Gods volk, om met ijver uit het lichamelijke en geestelijke Babel te vertrekken."
        },
        {
          "marker": "38",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "van daar: Van Babel in Chaldea, gelijk Jes. 48:20 , ook uit het geestelijke Babel, namelijk uit het rijk van den duivel en van den Antichrist. Jesaja 48:20 : Gaat uit van Babel, vliedt van de Chaldeeën, verkondigt met de stemme des gejuichs, doet zulks horen, brengt het uit tot aan het einde der aarde, zegt: De HEERE heeft Zijn knecht Jakob verlost!",
          "text1637": "Verstaet hier by, Maer begeeft u tot alle heylicheyt. siet vers 1.",
          "text2026": "van daar: Van Babel in Chaldea, gelijk Jes. 48:20 , ook uit het geestelijke Babel, namelijk uit het rijk van de duivel en van de Antichrist. Jesaja 48:20 : Gaat uit van Babel, vliedt van de Chaldeeën, verkondigt met de stemme van de gejuichs, doet zulks horen, brengt het uit tot aan het einde van de aarde, zegt: JAHWEH heeft Zijn knecht Jakob verlost!"
        },
        {
          "marker": "e",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "2 Kor. 6:17 ; Openb. 18:4 . 2 Korinthiërs 6:17 : Daarom gaat uit het midden van hen, en scheidt u af, zegt de Heere, en raakt niet aan hetgeen onrein is, en Ik zal ulieden aannemen. Openbaring 18:4 : En ik hoorde een andere stem uit den hemel, zeggende: Gaat uit van haar, Mijn volk, opdat gij aan haar zonden geen gemeenschap hebt, en opdat gij van haar plagen niet ontvangt.",
          "text1637": "2.Cor. 6.17. Apoc. 18.4.",
          "text2026": "2 Kor. 6:17 ; Openb. 18:4 . 2 Korinthiërs 6:17 : Daarom gaat uit het midden van hen, en scheidt u af, zegt de Heer, en raakt niet aan wat onrein is, en Ik zal u aannemen. Openbaring 18:4 : En ik hoorde een andere stem uit de hemel, zeggende: Gaat uit van haar, Mijn volk, opdat u aan haar zonden geen gemeenschap hebt, en opdat u van haar plagen niet ontvangt."
        },
        {
          "marker": "39",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "raakt het onreine: Versta hierbij: Maar begeeft u tot alle heiligheid. Zie vers 1 . Jesaja 52:1 : Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke klederen aan, o Jeruzalem, gij heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen.",
          "text1637": "D. ghy Priesters ende Leviten: Ende in het nieuwe Testament, alle ghy geloovige, als zijnde altemael geestelicke Priesters. siet 1.Thess. 4.4. 2.Tim. 2.21. 1.Pet. 2.5. Apoc. 1.6.",
          "text2026": "raakt het onreine: Versta hierbij: Maar begeeft u tot alle heiligheid. Zie vers 1 . Jesaja 52:1 : Waak op, waak op, trek uw sterkte aan, o Sion! trek uw sierlijke kleren aan, o Jeruzalem, u heilige stad? want in u zal voortaan geen onbesnedene noch onreine meer komen."
        },
        {
          "marker": "40",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dat is, gij priesters en Levieten; en in het Nieuwe Testament, al gij gelovigen, als zijnde altemaal geestelijke priesters. Zie 1 Thess. 4:4 ; 2 Tim. 2:21 ; 1 Petr. 2:5 ; Openb. 1:6 . 1 Thessalonicensen 4:4 : Dat een iegelijk van u wete zijn vat te bezitten in heiligmaking en eer; 2 Timotheüs 2:21 : Indien dan iemand zichzelven van deze reinigt, die zal een vat zijn ter ere, geheiligd en bekwaam tot gebruik des Heeren, tot alle goed werk toebereid. 1 Petrus 2:5 : Zo wordt gij ook zelven, als levende stenen, gebouwd tot een geestelijk huis, tot een heilig priesterdom, om geestelijke offeranden op te offeren, die Gode aangenaam zijn door Jezus Christus. Openbaring 1:6 : En Die ons gemaakt heeft tot koningen en priesters Gode en Zijn Vader; Hem, zeg ik, zij de heerlijkheid en de kracht in alle eeuwigheid. Amen.",
          "text1637": "",
          "text2026": "Dat is, u priesters en Levieten; en in het Nieuwe Testament, al u gelovigen, als zijnde allemaal geestelijke priesters. Zie 1 Thess. 4:4 ; 2 Tim. 2:21 ; 1 Petr. 2:5 ; Openb. 1:6 . 1 Thessalonicensen 4:4 : Dat een iedereen van u wete zijn vat te bezitten in heiligmaking en eer; 2 Timotheüs 2:21 : Als dan iemand zichzelven van deze reinigt, die zal een vat zijn ter ere, geheiligd en bekwaam tot gebruik van de Heern, tot elk goed werk toebereid. 1 Petrus 2:5 : Zo wordt u ook zelven, als levende stenen, gebouwd tot een geestelijk huis, tot een heilig priesterdom, om geestelijke offeranden op te offeren, die voor God aangenaam zijn door Jezus Christus. Openbaring 1:6 : En Die ons gemaakt heeft tot koningen en priesters voor God en Zijn Vader; Hem, zeg ik, zij de heerlijkheid en de kracht in alle eeuwigheid. Amen."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "ס֤וּרוּ",
          "strongs": "H5493",
          "morph": "HVqv2mp"
        },
        {
          "woord": "ס֨וּרוּ֙",
          "strongs": "H5493",
          "morph": "HVqv2mp"
        },
        {
          "woord": "צְא֣וּ",
          "strongs": "H3318",
          "morph": "HVqv2mp"
        },
        {
          "woord": "מִ/שָּׁ֔ם",
          "strongs": "H8033",
          "morph": "HR/D"
        },
        {
          "woord": "טָמֵ֖א",
          "strongs": "H2931",
          "morph": "HAamsa"
        },
        {
          "woord": "אַל",
          "strongs": "H408",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "תִּגָּ֑עוּ",
          "strongs": "H5060",
          "morph": "HVqj2mp"
        },
        {
          "woord": "צְא֣וּ",
          "strongs": "H3318",
          "morph": "HVqv2mp"
        },
        {
          "woord": "מִ/תּוֹכָ֔/הּ",
          "strongs": "H8432",
          "morph": "HR/Ncmsc/Sp3fs"
        },
        {
          "woord": "הִבָּ֕רוּ",
          "strongs": "H1305",
          "morph": "HVNv2mp"
        },
        {
          "woord": "נֹשְׂאֵ֖י",
          "strongs": "H5375",
          "morph": "HVqrmpc"
        },
        {
          "woord": "כְּלֵ֥י",
          "strongs": "H3627",
          "morph": "HNcmpc"
        },
        {
          "woord": "יְהוָֽה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Vertrek, vertrek, gaat uit<sup class=\"note-marker\" data-note=\"37\">37</sup> van daar,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"38\">38</sup><sup class=\"note-marker\" data-note=\"e\">e</sup> raak het onreine niet aan; ga uit het midden van hen, reinig u,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"39\">39</sup> u, die de voorwerpen van JAHWEH draagt!",
      "textSV1888_html": "Vertrekt, vertrekt, gaat uit<sup class=\"note-marker\" data-note=\"37\">37</sup> van daar,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"38\">38</sup><sup class=\"note-marker\" data-note=\"e\">e</sup> raakt het onreine niet aan; gaat uit het midden van hen, reinigt u,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"39\">39</sup> gij, die de vaten des HEEREN draagt!",
      "text1637_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"36\">36</sup> Vertreckt, vertreckt, gaet uyt <sup class=\"note-marker\" data-note=\"37\">37</sup> van daer, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"e\">e</sup> <sup class=\"note-marker\" data-note=\"38\">38</sup> en raeckt het onreyne niet aen: gaet uyt het midden van haer, reynigt u, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"39\">39</sup> ghy die de vaten des HEEREN draegt.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "Vertrekt, vertrekt,",
          "new": "Vertrek, vertrek,",
          "principe": null
        },
        {
          "old": "raakt",
          "new": "raak",
          "principe": "W"
        },
        {
          "old": "gaat",
          "new": "ga",
          "principe": "V1158"
        },
        {
          "old": "reinigt",
          "new": "reinig",
          "principe": "W"
        },
        {
          "old": "gij,",
          "new": "u,",
          "principe": "A1"
        },
        {
          "old": "vaten des HEEREN",
          "new": "voorwerpen van JAHWEH",
          "principe": "N3"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 12,
      "textSV1888": "Want gijlieden zult niet met haast uitgaan, noch met der vlucht henengaan; want de HEERE zal voor ulieder aangezicht henentrekken, en de God van Israël zal uw achtertocht wezen.",
      "text1637": "[40] Want ghylieden en sult niet [41] met haeste uytgaen, noch met der vlucht [42] henen gaen: want de HEERE sal voor u lieder aengesichte henen trecken, ende de Godt Israёls sal uw' [43] achtertocht wesen.",
      "text2026": "Want u zult niet met haast uitgaan, noch met de vlucht heengaan; want JAHWEH zal voor uw aangezicht henentrekken, en de God van Israël zal uw achtertocht wezen.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "41",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Want gijlieden: Ene beschrijving van den uittocht van Gods volk en de genade, die God hun daarin bewijzen zou.",
          "text1637": "T.w. gelijck uwe Vaders doen mosten, doe sy uyt Egypten trocken, daer sy als uyt-gedreven wierden, Exod. 12.33. Verstaet hier by, Maer ghy sult met gemack, ende sonder vreese uyt trecken, ja met vreucht. Siet de vervullinge Ezr. cap. 1.",
          "text2026": "Want u: Ene beschrijving van de uittocht van Gods volk en de genade, die God hun daarin bewijzen zou."
        },
        {
          "marker": "42",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "met haast uitgaan: Te weten gelijk uwe vaders doen moesten toen zij uit Egypte trokken, waar zij als uitgedreven werden; Exod. 12:33 . Versta hierbij: Maar gij zult met gemak en zonder vrees uittrekken, ja met vreugde. Zie de vervulling Ezra 1 . Exodus 12:33 : En de Egyptenaars hielden sterk aan bij het volk, haastende, om die uit het land te drijven; want zij zeiden: Wij zijn allen dood!",
          "text1637": "T.w. uyt het lichamelick ende geestelick Babel.",
          "text2026": "met haast uitgaan: Te weten gelijk uwe vaders doen moesten toen zij uit Egypte trokken, waar zij als uitgedreven werden; Ex. 12:33 . Versta hierbij: Maar u zult met gemak en zonder vrees uittrekken, ja met vreugde. Zie de vervulling Ezra 1 . Exodus 12:33 : En de Egyptenaars hielden sterk aan bij het volk, haastende, om die uit het land te drijven; want zij zeiden: Wij zijn allen dood!"
        },
        {
          "marker": "43",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten uit het lichamelijke en geestelijke Babel.",
          "text1637": "Of, achterhoede, of, achterhoop zijn. Hebr. sal u lieden versamelen, of, t'samen vergaderen. D. hy sal u aen alle kanten beschutten ende berschermen. Siet Num. 10. op vers 25.",
          "text2026": "Te weten uit het lichamelijke en geestelijke Babel."
        },
        {
          "marker": "44",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Of, achterhoede, of achterhoop zijn. Hebreeuws, zal ulieden verzamelen, of tezamen vergaderen; dat is, Hij zal u aan alle kanten beschutten en beschermen. Zie Num. 10:25 . Numeri 10:25 : Toen toog op de banier van het leger der kinderen van Dan, samensluitende al de legers, naar hun heiren; en over zijn heir was Ahiëzer de zoon van Ammisaddai.",
          "text1637": "",
          "text2026": "Of, achterhoede, of achterhoop zijn. Hebreeuws, zal u verzamelen, of tezamen vergaderen; dat is, Hij zal u aan alle kanten beschutten en beschermen. Zie Num. 10:25 . Numeri 10:25 : Toen toog op de banier van het leger van de kinderen van Dan, samensluitende al de legers, naar hun heiren; en over zijn legermacht was Ahiëzer de zoon van Ammisaddai."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "כִּ֣י",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "לֹ֤א",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "בְ/חִפָּזוֹן֙",
          "strongs": "H2649",
          "morph": "HR/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "תֵּצֵ֔אוּ",
          "strongs": "H3318",
          "morph": "HVqi2mp"
        },
        {
          "woord": "וּ/בִ/מְנוּסָ֖ה",
          "strongs": "H4499",
          "morph": "HC/R/Ncfsa"
        },
        {
          "woord": "לֹ֣א",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "תֵלֵכ֑וּ/ן",
          "strongs": "H3212",
          "morph": "HVqi2mp/Sn"
        },
        {
          "woord": "כִּֽי",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "הֹלֵ֤ךְ",
          "strongs": "H1980",
          "morph": "HVqrmsa"
        },
        {
          "woord": "לִ/פְנֵי/כֶם֙",
          "strongs": "H6440",
          "morph": "HR/Ncbpc/Sp2mp"
        },
        {
          "woord": "יְהוָ֔ה",
          "strongs": "H3068",
          "morph": "HNp"
        },
        {
          "woord": "וּ/מְאַסִּפְ/כֶ֖ם",
          "strongs": "H622",
          "morph": "HC/Vprmsc/Sp2mp"
        },
        {
          "woord": "אֱלֹהֵ֥י",
          "strongs": "H430",
          "morph": "HNcmpc"
        },
        {
          "woord": "יִשְׂרָאֵֽל",
          "strongs": "H3478",
          "morph": "HNp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Want u zult niet<sup class=\"note-marker\" data-note=\"41\">41</sup> met haast uitgaan, noch met de vlucht<sup class=\"note-marker\" data-note=\"42\">42</sup> heengaan; want JAHWEH zal voor uw aangezicht henentrekken, en de God van Israël zal<sup class=\"note-marker\" data-note=\"43\">43</sup> uw achtertocht wezen.",
      "textSV1888_html": "Want gijlieden zult niet<sup class=\"note-marker\" data-note=\"41\">41</sup> met haast uitgaan, noch met der vlucht<sup class=\"note-marker\" data-note=\"42\">42</sup> henengaan; want de HEERE zal voor ulieder aangezicht henentrekken, en de God van Israël zal<sup class=\"note-marker\" data-note=\"43\">43</sup> uw achtertocht wezen.",
      "text1637_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"40\">40</sup> Want ghyliede<i>n</i> en sult niet <sup class=\"note-marker\" data-note=\"41\">41</sup> met haeste uytgaen, noch met der vlucht <sup class=\"note-marker\" data-note=\"42\">42</sup> henen gaen: want de HEERE sal voor u lieder aengesichte henen trecken, ende de Godt Israёls sal uw' <sup class=\"note-marker\" data-note=\"43\">43</sup> achtertocht wese<i>n</i>.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "gijlieden",
          "new": "u",
          "principe": "A2"
        },
        {
          "old": "der",
          "new": "de",
          "principe": null
        },
        {
          "old": "henengaan;",
          "new": "heengaan;",
          "principe": "V679"
        },
        {
          "old": "de HEERE",
          "new": "JAHWEH",
          "principe": "G1"
        },
        {
          "old": "ulieder",
          "new": "uw",
          "principe": "V311"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 13,
      "textSV1888": "Ziet, Mijn Knecht zal verstandelijk handelen; Hij zal verhoogd en verheven, ja, zeer hoog worden.",
      "text1637": "[44] Siet, [45] mijn [46] knecht sal [47] verstandelick handelen: [48] Hy sal verhoocht ende verheven, ja seer hooge worden.",
      "text2026": "Zie, Mijn Knecht zal verstandig handelen; Hij zal verhoogd en verheven, ja, zeer hoog worden.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "45",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Hier beginnen sommigen Jes. 53 .",
          "text1637": "Dit spreeckt Godt de Vader.",
          "text2026": "Hier beginnen sommigen Jes. 53 ."
        },
        {
          "marker": "46",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dit spreekt God de Vader.",
          "text1637": "T.w. Christus, als bov. 42.1.",
          "text2026": "Dit spreekt God de Vader."
        },
        {
          "marker": "47",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten Christus, gelijk boven Jes. 42:1 . Jesaja 42:1 : Ziet, Mijn Knecht, Dien Ik ondersteun, Mijn Uitverkorene, in Denwelken Mijn ziel een welbehagen heeft! Ik heb Mijn geest op Hem gegeven; Hij zal het recht den heidenen voortbrengen.",
          "text1637": "Of, geluckelic, voorsichtelick, voorspoedelick handelen, D. hy sal het ampt 't welck ick hem opgeleyt hebbe, wel ende bequamelick verrichten.",
          "text2026": "Te weten Christus, gelijk boven Jes. 42:1 . Jesaja 42:1 : Ziet, Mijn Knecht, Die Ik ondersteun, Mijn Uitverkorene, in Denwelken Mijn ziel een welbehagen heeft! Ik heb Mijn geest op Hem gegeven; Hij zal het recht de heidenen voortbrengen."
        },
        {
          "marker": "48",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Of, gelukkiglijk, voorzichtiglijk, voorspoediglijk handelen; dat is, hij zal het ambt, hetwelk Ik hem opgelegd heb, wel en bekwamelijk verrichten.",
          "text1637": "Siet Phil. 2.6.",
          "text2026": "Of, gelukkiglijk, voorzichtiglijk, voorspoediglijk handelen; dat is, hij zal het ambt, dat Ik hem opgelegd heb, wel en bekwamelijk verrichten."
        },
        {
          "marker": "49",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Hij zal: Zie Filipp. 2:9 . Filippensen 2:9 : Daarom heeft Hem ook God uitermate verhoogd, en heeft Hem een Naam gegeven, welke boven allen naam is;",
          "text1637": "",
          "text2026": "Hij zal: Zie Fil. 2:9 . Filippenzen 2:9 : Daarom heeft Hem ook God bovenmate verhoogd, en heeft Hem een Naam gegeven, welke boven alle naam is;"
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "הִנֵּ֥ה",
          "strongs": "H2009",
          "morph": "HTm"
        },
        {
          "woord": "יַשְׂכִּ֖יל",
          "strongs": "H7919",
          "morph": "HVhi3ms"
        },
        {
          "woord": "עַבְדִּ֑/י",
          "strongs": "H5650",
          "morph": "HNcmsc/Sp1cs"
        },
        {
          "woord": "יָר֧וּם",
          "strongs": "H7311",
          "morph": "HVqi3ms"
        },
        {
          "woord": "וְ/נִשָּׂ֛א",
          "strongs": "H5375",
          "morph": "HC/VNq3ms"
        },
        {
          "woord": "וְ/גָבַ֖הּ",
          "strongs": "H1361",
          "morph": "HC/Vqq3ms"
        },
        {
          "woord": "מְאֹֽד",
          "strongs": "H3966",
          "morph": "HD"
        }
      ],
      "text2026_html": "Zie,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"45\">45</sup> Mijn<sup class=\"note-marker\" data-note=\"46\">46</sup> Knecht zal<sup class=\"note-marker\" data-note=\"47\">47</sup> verstandig handelen;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"48\">48</sup> Hij zal verhoogd en verheven, ja, zeer hoog worden.",
      "textSV1888_html": "Ziet,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"45\">45</sup> Mijn<sup class=\"note-marker\" data-note=\"46\">46</sup> Knecht zal<sup class=\"note-marker\" data-note=\"47\">47</sup> verstandelijk handelen;<sup class=\"note-marker\" data-note=\"48\">48</sup> Hij zal verhoogd en verheven, ja, zeer hoog worden.",
      "text1637_html": "<sup class=\"note-marker\" data-note=\"44\">44</sup> Siet, <sup class=\"note-marker\" data-note=\"45\">45</sup> mijn <sup class=\"note-marker\" data-note=\"46\">46</sup> knecht sal <sup class=\"note-marker\" data-note=\"47\">47</sup> verstandelick handelen: <sup class=\"note-marker\" data-note=\"48\">48</sup> Hy sal verhoocht ende verheven, ja seer hooge worden.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "Ziet,",
          "new": "Zie,",
          "principe": "V1158"
        },
        {
          "old": "verstandelijk",
          "new": "verstandig",
          "principe": "V425"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 14,
      "textSV1888": "Gelijk als velen zich over u ontzet hebben, alzo verdorven was Zijn gelaat, meer dan van iemand, en Zijn gedaante, meer dan van andere mensenkinderen;",
      "text1637": "Gelijck als vele [49] sich over [50] u ontsett hebben; [51] alsoo [f] verdorven was [52] sijn gelaet, meer dan yemants: ende sijne gedaente meer dan [anderer] menschen kinderen:",
      "text2026": "Gelijk als velen zich over u ontzet hebben, zo verdorven was Zijn gezicht, meer dan van iemand, en Zijn gedaante, meer dan van andere mensenkinderen;",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "50",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Of, over U zijn verbaasd geweest, of verbaasd zijn geworden.",
          "text1637": "ô Iesu Christe.",
          "text2026": "Of, over U zijn verbaasd geweest, of verbaasd zijn geworden."
        },
        {
          "marker": "51",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "u ontzet hebben: O Jezus Christus.",
          "text1637": "Of, so eysselick sal sijn gelaet wesen, namelick, van wegen de crooninge met de doornen croone, de geesselinge, ende kruycinge, daer van in het volgende capittel wijtluchtiger sal gesproken worden. Siet Phil. 2.7. het zijn de woorden Godts, sprekende in de derde persoon, met de welcke hy reden geeft waerom sich vele over Chri-stum souden ontsetten, sommige houden 't voor ingevoegde woorden des Propheeten.",
          "text2026": "u ontzet hebben: O Jezus Christus."
        },
        {
          "marker": "52",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Of, zo ijselijk zal zijn gelaat wezen; namelijk vanwege de kroning met de doornenkroon, de geseling en kruisiging, waarvan in Jes. 53 wijdlopiger zal gesproken worden, zie Filipp. 2:7 . Het zijn de woorden Gods, sprekende in den derden persoon, met welke Hij reden geeft waarom zich velen over Christus zouden ontzetten. Sommigen houden het voor ingevoegde woorden van den profeet. Filippensen 2:7 : Maar heeft Zichzelven vernietigd, de gestaltenis eens dienstknechts aangenomen hebbende, en is den mensen gelijk geworden;",
          "text1637": "Of, sijn aengesichte, T.w. mijns knechts, Iesu Christi.",
          "text2026": "Of, zo ijselijk zal zijn gelaat wezen; namelijk vanwege de kroning met de doornenkroon, de geseling en kruisiging, waarvan in Jes. 53 wijdlopiger zal gesproken worden, zie Fil. 2:7 . Het zijn de woorden van God, sprekende in de derden persoon, met welke Hij reden geeft waarom zich velen over Christus zouden ontzetten. Sommigen houden het voor ingevoegde woorden van de profeet. Filippenzen 2:7 : Maar heeft Zichzelven vernietigd, de gestalte van een dienaar aangenomen hebbende, en is de mensen gelijk geworden;"
        },
        {
          "marker": "f",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Jes. 53:3 . Jesaja 53:3 : Hij was veracht, en de onwaardigste onder de mensen, een Man van smarten, en verzocht in krankheid; en een iegelijk was als verbergende het aangezicht voor Hem; Hij was veracht, en wij hebben Hem niet geacht.",
          "text1637": "Ies. 53.3.",
          "text2026": "Jes. 53:3 . Jesaja 53:3 : Hij was veracht, en de onwaardigste onder de mensen, een Man van smarten, en verzocht in ziekte; en een iedereen was als verbergende het aangezicht voor Hem; Hij was veracht, en wij hebben Hem niet geacht."
        },
        {
          "marker": "53",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Zijn gelaat: Of, zijn aangezicht; te weten van mijn knecht, Jezus Christus.",
          "text1637": "",
          "text2026": "Zijn gelaat: Of, zijn aangezicht; te weten van mijn knecht, Jezus Christus."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "כַּ/אֲשֶׁ֨ר",
          "strongs": "H834",
          "morph": "HR/Tr"
        },
        {
          "woord": "שָׁמְמ֤וּ",
          "strongs": "H8074",
          "morph": "HVqp3cp"
        },
        {
          "woord": "עָלֶ֨י/ךָ֙",
          "strongs": "H5921",
          "morph": "HR/Sp2ms"
        },
        {
          "woord": "רַבִּ֔ים",
          "strongs": "H7227",
          "morph": "HAampa"
        },
        {
          "woord": "כֵּן",
          "strongs": "H3651",
          "morph": "HTm"
        },
        {
          "woord": "מִשְׁחַ֥ת",
          "strongs": "H4893",
          "morph": "HNcmsc"
        },
        {
          "woord": "מֵ/אִ֖ישׁ",
          "strongs": "H376",
          "morph": "HR/Ncmsa"
        },
        {
          "woord": "מַרְאֵ֑/הוּ",
          "strongs": "H4758",
          "morph": "HNcmsc/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "וְ/תֹאֲר֖/וֹ",
          "strongs": "H8389",
          "morph": "HC/Ncmsc/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "מִ/בְּנֵ֥י",
          "strongs": "H1121",
          "morph": "HR/Ncmpc"
        },
        {
          "woord": "אָדָֽם",
          "strongs": "H120",
          "morph": "HNcmsa"
        }
      ],
      "text2026_html": "Gelijk als velen zich over<sup class=\"note-marker\" data-note=\"50\">50</sup> u ontzet hebben,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"51\">51</sup> zo<sup class=\"note-marker\" data-note=\"f\">f</sup> verdorven was<sup class=\"note-marker\" data-note=\"52\">52</sup> Zijn gezicht, meer dan van iemand, en Zijn gedaante, meer dan van andere mensenkinderen;",
      "textSV1888_html": "Gelijk als velen zich over<sup class=\"note-marker\" data-note=\"50\">50</sup> u ontzet hebben,<sup class=\"note-marker\" data-note=\"51\">51</sup> alzo<sup class=\"note-marker\" data-note=\"f\">f</sup> verdorven was<sup class=\"note-marker\" data-note=\"52\">52</sup> Zijn gelaat, meer dan van iemand, en Zijn gedaante, meer dan van andere mensenkinderen;",
      "text1637_html": "Gelijck als vele <sup class=\"note-marker\" data-note=\"49\">49</sup> sich over <sup class=\"note-marker\" data-note=\"50\">50</sup> u ontsett hebben; <sup class=\"note-marker\" data-note=\"51\">51</sup> alsoo <sup class=\"note-marker\" data-note=\"f\">f</sup> verdorven was <sup class=\"note-marker\" data-note=\"52\">52</sup> sijn gelaet, meer dan yemants: ende sijne gedaente meer dan [anderer] menschen kinderen:",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "alzo",
          "new": "zo",
          "principe": "V42"
        },
        {
          "old": "gelaat,",
          "new": "gezicht,",
          "principe": "V324"
        }
      ]
    },
    {
      "number": 15,
      "textSV1888": "Alzo zal Hij vele heidenen besprengen, ja, de koningen zullen hun mond over Hem toehouden; want denwelken het niet verkondigd was, die zullen het zien, en welken het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
      "text1637": "Alsoo sal [53] hy vele heydenen [54] besprengen, [ja] de Coningen sullen haren mont [55] over hem toe-houden: want [56] den welcken [57] het [g] niet vercondicht en was, die sullen 't sien: ende welcke het niet gehoort en hebben, die sullen 't verstaen.",
      "text2026": "Zo zal Hij vele heidenen besprengen, ja, de koningen zullen hun mond over Hem toehouden; want die het niet verkondigd was, die zullen het zien, en die het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
      "marginNotes": [
        {
          "marker": "54",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten Christus.",
          "text1637": "T.w. met sijn vergoten bloet, ende uytsendinge der gaven sijns Geests by de predicatie des H. Euangelii, ende het gebruyck der heylige sacramenten.",
          "text2026": "Te weten Christus."
        },
        {
          "marker": "55",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Te weten met zijn vergoten bloed en uitzending der gaven van zijn Geest bij de predikatie van het heilig Evangelie en het gebruik der heilige sacramenten.",
          "text1637": "Of, voor hem, of, om hem, D. sijnent halven, T.w. als hy door de predicatie des H. Euangelii in hare presentie, ende in hare Coninckrijcken sal verkondicht worden, ende als sy sullen verstaen, dat hy een Coninck des gantschen aerdbodems is.",
          "text2026": "Te weten met zijn vergoten bloed en uitzending van de gaven van zijn Geest bij de predikatie van het heilig Evangelie en het gebruik van de heilige sacramenten."
        },
        {
          "marker": "56",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "over Hem toehouden: Of, voor Hem, of om Hem; dat is zijnenthalve; te weten als Hij door de predikatie van het heilig Evangelie in hunne tegenwoordigheid en in hunne koninkrijken zal verkondigd worden, en als zij zullen verstaan dat Hij een Koning van den gansen aardbodem is.",
          "text1637": "D. de heydenen, den welcken te vooren de geheymenisse des H. Euangelii was verborgen geweest. Siet Rom. 15.21.",
          "text2026": "over Hem toehouden: Of, voor Hem, of om Hem; dat is zijnenthalve; te weten als Hij door de predikatie van het heilig Evangelie in hun aanwezigheid en in hun koninkrijken zal verkondigd worden, en als zij zullen verstaan dat Hij een Koning van de gansen aardbodem is."
        },
        {
          "marker": "57",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "Dat is, de heidenen, wien de geheimenis van het heilig Evangelie tevoren was verborgen geweest. Zie Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en dewelke het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
          "text1637": "Of, daer van; als den Apostel Paulus het verclaert Rom. 15.21.",
          "text2026": "Dat is, de heidenen, wie de geheimenis van het heilig Evangelie tevoren was verborgen geweest. Zie Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en die het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan."
        },
        {
          "marker": "g",
          "type": "crossref",
          "textSV1888": "Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en dewelke het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
          "text1637": "Rom. 15.21.",
          "text2026": "Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en die het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan."
        },
        {
          "marker": "58",
          "type": "explanatory",
          "textSV1888": "het niet verkondigd was: Of, daarvan; gelijk de apostel Paulus het verklaart, Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en dewelke het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
          "text1637": "",
          "text2026": "het niet verkondigd was: Of, daarvan; gelijk de apostel Paulus het verklaart, Rom. 15:21 . Romeinen 15:21 : Maar gelijk geschreven is: Denwelken van Hem niet was geboodschapt, die zullen het zien; en die het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan."
        }
      ],
      "grondtekst": [
        {
          "woord": "כֵּ֤ן",
          "strongs": "H3651",
          "morph": "HTm"
        },
        {
          "woord": "יַזֶּה֙",
          "strongs": "H5137",
          "morph": "HVhi3ms"
        },
        {
          "woord": "גּוֹיִ֣ם",
          "strongs": "H1471",
          "morph": "HNcmpa"
        },
        {
          "woord": "רַבִּ֔ים",
          "strongs": "H7227",
          "morph": "HAampa"
        },
        {
          "woord": "עָלָ֛י/ו",
          "strongs": "H5921",
          "morph": "HR/Sp3ms"
        },
        {
          "woord": "יִקְפְּצ֥וּ",
          "strongs": "H7092",
          "morph": "HVqi3mp"
        },
        {
          "woord": "מְלָכִ֖ים",
          "strongs": "H4428",
          "morph": "HNcmpa"
        },
        {
          "woord": "פִּי/הֶ֑ם",
          "strongs": "H6310",
          "morph": "HNcmsc/Sp3mp"
        },
        {
          "woord": "כִּ֠י",
          "strongs": "H3588",
          "morph": "HC"
        },
        {
          "woord": "אֲשֶׁ֨ר",
          "strongs": "H834",
          "morph": "HTr"
        },
        {
          "woord": "לֹֽא",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "סֻפַּ֤ר",
          "strongs": "H5608",
          "morph": "HVPp3ms"
        },
        {
          "woord": "לָ/הֶם֙",
          "strongs": "",
          "morph": "HR/Sp3mp"
        },
        {
          "woord": "רָא֔וּ",
          "strongs": "H7200",
          "morph": "HVqp3cp"
        },
        {
          "woord": "וַ/אֲשֶׁ֥ר",
          "strongs": "H834",
          "morph": "HC/Tr"
        },
        {
          "woord": "לֹֽא",
          "strongs": "H3808",
          "morph": "HTn"
        },
        {
          "woord": "שָׁמְע֖וּ",
          "strongs": "H8085",
          "morph": "HVqp3cp"
        },
        {
          "woord": "הִתְבּוֹנָֽנוּ",
          "strongs": "H995",
          "morph": "HVrp3cp"
        }
      ],
      "text2026_html": "Zo zal Hij vele heidenen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"54\">54</sup> besprengen, ja, de koningen zullen hun mond<sup class=\"note-marker\" data-note=\"55\">55</sup> over Hem toehouden; want<sup class=\"note-marker\" data-note=\"56\">56</sup> die<sup class=\"note-marker\" data-note=\"57\">57</sup> het<sup class=\"note-marker\" data-note=\"g\">g</sup> niet verkondigd was, die zullen het zien, en die het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
      "textSV1888_html": "Alzo zal Hij vele heidenen<sup class=\"note-marker\" data-note=\"54\">54</sup> besprengen, ja, de koningen zullen hun mond<sup class=\"note-marker\" data-note=\"55\">55</sup> over Hem toehouden; want<sup class=\"note-marker\" data-note=\"56\">56</sup> denwelken<sup class=\"note-marker\" data-note=\"57\">57</sup> het<sup class=\"note-marker\" data-note=\"g\">g</sup> niet verkondigd was, die zullen het zien, en welken het niet gehoord hebben, die zullen het verstaan.",
      "text1637_html": "Alsoo sal <sup class=\"note-marker\" data-note=\"53\">53</sup> hy vele heydenen <sup class=\"note-marker\" data-note=\"54\">54</sup> besprengen, [ja] de Coningen sullen haren mont <sup class=\"note-marker\" data-note=\"55\">55</sup> over hem toe-houden: want <sup class=\"note-marker\" data-note=\"56\">56</sup> den welcken <sup class=\"note-marker\" data-note=\"57\">57</sup> het <sup class=\"note-marker\" data-note=\"g\">g</sup> niet vercondicht en was, die sullen 't sien: ende welcke het niet gehoort en hebben, die sullen 't verstaen.",
      "phraseDiff": [
        {
          "old": "Alzo",
          "new": "Zo",
          "principe": "V42"
        },
        {
          "old": "denwelken",
          "new": "die",
          "principe": "N6"
        },
        {
          "old": "welken",
          "new": "die",
          "principe": "V808"
        }
      ]
    }
  ],
  "chapterIntro": {
    "text1637": "De Prophete spreeckt in dit Capittel van de verlossinge des Ioodschen volcx uyt de Babylonische gevanckenisse, welcke is een voorbeelt der geestelicke verlossinge der kercke door Christum, vers 1, etc. Aengenaemheyt der predicatie des H. Euangelii, 7. belofte dat de Heere sijn volck beschermen sal, 10. Eyndelick wort hier aengewesen dat Christus sal verhoocht worden, 13. nadat hy sich ten uytersten vernedert soude hebben, 14. Prophetye van de roepinge der heydenen, 15.",
    "text2026": "De profeet spreekt in dit hoofdstuk over de verlossing van het Joodse volk uit de Babylonische gevangenschap, die een voorbeeld is van de geestelijke verlossing van de kerk door Christus, vers 1 enzovoort. De aangenaamheid van de prediking van het heilig Evangelie, 7. Belofte dat de Heere zijn volk zal beschermen, 10. Ten slotte wordt hier aangewezen dat Christus verhoogd zal worden, 13, nadat Hij zich tot het uiterste vernederd zou hebben, 14. Profetie van de roeping van de heidenen, 15."
  }
}
